Εκτός από τον ρόλο της στη σύνθεση πρωτεϊνών, η τρυπτοφάνη συμβάλλει στην παραγωγή σεροτονίνης, ενός μορίου που επηρεάζει την όρεξη και τη ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος, και στην παραγωγή νιασίνης.

Η τρυπτοφάνη (Trp) είναι ένα απαραίτητο αμινοξύ που οι χοίροι δεν μπορούν να συνθέσουν φυσικά και επομένως πρέπει να παρέχεται μέσω της διατροφής. Εκτός από τον ρόλο της στη σύνθεση πρωτεϊνών, η Trp συμβάλλει στην παραγωγή σεροτονίνης, ενός μορίου που εμπλέκεται στη ρύθμιση της όρεξης· στη σύνθεση άλλων βασικών μεταβολιτών όπως η νιασίνη (βιταμίνη Β3)· και στη ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος μέσω της αντιοξειδωτικής της ικανότητας, στη διατήρηση της ακεραιότητας του βλεννογόνου, στη διαμόρφωση της σύνθεσης της μικροχλωρίδας και στην προώθηση της υγείας του εντέρου.

Η τρυπτοφάνη και η επίδρασή της στην όρεξη
Στους χοίρους, η επίδραση της ανεπάρκειας Trp στην ανάπτυξη τόσο στη φάση του βρεφονηπιακού όσο και στη φάση του τελικού σταδίου σχετίζεται με μειωμένη όρεξη και, κατά συνέπεια, μειωμένη πρόσληψη τροφής.

Έχει παρατηρηθεί ότι οι χοίροι έχουν μια αποστροφή προς τις τροφές που έχουν έλλειψη Trp, και η φυσιολογική βάση αυτής της παρατήρησης οφείλεται σε μια ανισορροπία στον εγκέφαλο που προκαλείται από δυσανάλογες συγκεντρώσεις αμινοξέων στο αίμα και τον εγκεφαλικό ιστό.

Όταν η πρόσληψη Trp είναι χαμηλή και υπάρχει σχετική περίσσεια άλλων αμινοξέων, είναι δύσκολο για την Trp να φτάσει στον εγκέφαλο.

Αυτό συμβαίνει επειδή η Trp και τα ουδέτερα αμινοξέα μακράς αλυσίδας (LNAAs: βαλίνη, ισολευκίνη, λευκίνη, τυροσίνη, φαινυλαλανίνη και μεθειονίνη) ανταγωνίζονται για το ίδιο σύστημα μεταφοράς διαμέσου του αιματοεγκεφαλικού φραγμού (το όριο μεταξύ του αίματος και του εγκεφάλου).

Επιπλέον, κάποια Trp στο αίμα συνδέεται με την αλβουμίνη, μειώνοντας τη διαθεσιμότητά της για να φτάσει στον εγκέφαλο. Επομένως, μια δίαιτα με υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνες, η οποία περιέχει πολλά ανταγωνιστικά αμινοξέα, μπορεί να εμποδίσει την είσοδο της Trp στον εγκέφαλο.

Τρυπτοφάνη και ο ρόλος της στη ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος
Υπό φλεγμονώδεις καταστάσεις, έχει παρατηρηθεί μείωση της συγκέντρωσης Trp στο πλάσμα λόγω της ενεργοποίησης του καταβολισμού της μέσω της οδού κυνουρενίνης, οδηγώντας στην παραγωγή κυνουρενικού οξέος και ξανθουρενικού οξέος, τα οποία έχουν ανοσοτροποποιητικές λειτουργίες και ρυθμίζουν την φλεγμονώδη απόκριση, και τελικά νιασίνης (βιταμίνη Β3), ενός μορίου που παίζει σημαντικό ρόλο στη διατήρηση του ενεργειακού μεταβολισμού και της κυτταρικής λειτουργίας δρώντας ως πρόδρομος των συνενζύμων NAD+ και NADP+, τα οποία είναι απαραίτητα για τις αντιδράσεις οξείδωσης-αναγωγής και την παραγωγή ATP (Σχήμα 1).



Έχει παρατηρηθεί ότι οι χοίροι με πνευμονική φλεγμονή έχουν χαμηλότερα επίπεδα απτοσφαιρίνης στο αίμα τους όταν τρέφονται με μια ισορροπημένη διατροφή που περιέχει Trp (Le Floc’h et al., 2004). Η απτοσφαιρίνη είναι μια πρωτεΐνη του ανοσοποιητικού συστήματος που αυξάνεται κατά τη διάρκεια φλεγμονωδών διεργασιών και ως εκ τούτου χρησιμοποιείται ως δείκτης συστηματικής και τοπικής φλεγμονής (εντερικής, πνευμονικής κ.λπ.) σε χοίρους.

Τρυπτοφάνη και η επίδρασή της στο στρες
Σε ανθρώπους με ψυχιατρικές διαταραχές, η ανεπάρκεια Trp αυξάνει το άγχος και την ευερεθιστότητα. Σε πολλά είδη ζώων, το επίπεδο συμπερίληψης Trp στη διατροφή έχει επίσης παρατηρηθεί ότι ρυθμίζει την επιθετική συμπεριφορά και την αντίδραση στο στρες.

Μια πρόσφατη μελέτη παρατήρησε ότι τα χοιρίδια βρεφικής ηλικίας που έλαβαν συμπλήρωμα Trp είχαν χαμηλότερη συχνότητα δαγκώματος αυτιών, λιγότερες δερματικές αλλοιώσεις, μεγαλύτερο χρόνο ανάπαυσης και μεγαλύτερη ανάπτυξη (Park et al., 2025).

Σε στρεσαρισμένους χοίρους, παρατηρήθηκαν χαμηλότερες συγκεντρώσεις κορτιζόλης και νορεπινεφρίνης στο πλάσμα όταν τους χορηγήθηκαν 7 g/kg τυποποιημένης εύπεπτης Trp από τον ειλεό (Koopmans et al., 2005, 2006). Επιπλέον, μετά το επεισόδιο στρες, οι συγκεντρώσεις και των δύο μορίων επέστρεψαν στα αρχικά επίπεδα πιο γρήγορα σε σύγκριση με τους στρεσαρισμένους χοίρους που τράφηκαν με τη δίαιτα ελέγχου.

Ο μηχανισμός με τον οποίο η Trp αλληλεπιδρά με την απόκριση στο στρες δεν είναι απολύτως σαφής, αν και φαίνεται να σχετίζεται με την παραγωγή σεροτονίνης σε επίπεδο εγκεφάλου.

Στην πραγματικότητα, έχει παρατηρηθεί ότι η αύξηση του επιπέδου της Trp στη διατροφή από 0,18% σε 0,28% αυξάνει γραμμικά τη συγκέντρωση σεροτονίνης σε αναπτυσσόμενους χοίρους (Kwon et al., 2022).